Polski Ład

Podatki

Poniższe informacje zostały opracowane na podstawie ustawy z dnia 1 października 2021 r. 
o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym 
od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1532).

Ilekroć w tekście mowa jest o: u.p.d.o.p., u.p.d.p.f., ustawie o podatku od towarów i usług, ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym, Ordynacji podatkowej, rozumie się przez to odpowiednio: ustawę z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1406), ustawę z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1128), ustawę z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 685), ustawę z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1905), ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540).

Ustawa przewiduje możliwość odliczenia od podstawy opodatkowania kosztów związanych z produkcją próbną nowego produktu, a także kosztów wprowadzenia na rynek nowego produktu w celu jego sprzedaży.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2 u.p.d.o.f. (odpowiednio art. 18 u.p.d.o.p.), kwotę stanowiącą 30% sumy kosztów produkcji próbnej nowego produktu i wprowadzenia na rynek nowego produktu, przy czym wysokość odliczenia nie może w roku podatkowym przekroczyć 10% dochodu osiągniętego z działalności gospodarczej.

 

Przez produkcję próbną nowego produktu rozumie się etap rozruchu technologicznego produkcji niewymagający dalszych prac projektowo-konstrukcyjnych lub inżynieryjnych, którego celem jest wykonanie prób i testów przed uruchomieniem procesu produkcji nowego produktu, powstałego w wyniku prowadzenia przez podatnika prac badawczo-rozwojowych, przy czym faza rozruchu technologicznego obejmuje okres od momentu poniesienia pierwszego kosztu związanego z tym etapem do momentu rozpoczęcia produkcji nowego produktu.

 

Natomiast przez wprowadzenie na rynek nowego produktu rozumie się działania podejmowane w celu przygotowania dokumentacji służącej uzyskaniu w odniesieniu do produktu powstałego w wyniku prowadzenia przez podatnika prac badawczo-rozwojowych certyfikatów i zezwoleń umożliwiających skierowanie produktu do sprzedaży.

 

Zmiana dedykowana jest tym podatnikom, którzy w wyniku prowadzonych prac badawczo-rozwojowych wytworzyli nowy produkt i mieli wydatki z tego tytułu na etapie produkcji próbnej takiego produktu, a także koszty wprowadzenia w celu sprzedaży na rynek nowego produktu. Ulga na prototyp pozwala odliczyć od podstawy opodatkowania określonych w przepisach kosztów produkcji próbnej nowego produktu lub wprowadzenia na rynek nowego produktu. Przy czym zakłada się, że wartość odliczenia nie może przekroczyć 30% poniesionych kosztów, nie więcej jednak niż 10% dochodu z działalności gospodarczej.

 

Odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty produkcji próbnej nowego produktu lub wprowadzenia na rynek nowego produktu. Jeśli podatnik poniósł stratę albo wielkość jego dochodu okazała się niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, to może dokonać odliczenia w kolejno następujących po sobie sześciu latach.

Ustawa przewiduje ulgę dla podatników, którzy poniosą wydatki na nabycie terminala płatniczego oraz wydatki na obsługę transakcji płatniczych przy użyciu terminala płatniczego.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych może odliczyć od podstawy opodatkowania wydatki na nabycie terminala płatniczego oraz wydatki związane z obsługą transakcji płatniczych przy użyciu terminala płatniczego poniesione w roku podatkowym, w którym rozpoczął przyjmowanie płatności przy użyciu terminala płatniczego, i w roku następującym po tym roku, do wysokości:

 

  • 2500 zł w roku podatkowym – w przypadku podatników zwolnionych z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych przy zastosowaniu kas rejestrujących, zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług;

 

 

  • 1000 zł w roku podatkowym – w przypadku podatników innych niż określonych w pkt 1.

 

 

Dla celów ulgi określono rodzaje wydatków, których poniesienie uprawnia do ich odliczenia. Kwota odliczenia nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z przychodów z działalności gospodarczej. Jednocześnie możliwość skorzystania z ulgi będzie przysługiwała tylko w odniesieniu do wydatków poniesionych w roku podatkowym, w którym podatnik zapewnił możliwość przyjmowania płatności za pośrednictwem terminala i wydatków poniesionych w roku bezpośrednio po nim następującym. Oznacza to, że podatnik będzie miał prawo do ulgi tylko przez dwa lata.

 

Prawo do ulgi nie będzie miało zastosowania w przypadku podatnika, który przyjmował płatności przy użyciu terminala płatniczego w okresie 12 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc, w którym ponownie rozpoczął przyjmowanie płatności przy użyciu tego terminala. Toteż podatnik, który, np. zakończył prowadzenie działalności z dniem 31 grudnia 2023 r., a potem rozpoczął prowadzenie innego rodzaju działalności z dniem 1 maja 2024 r., zapewniając przyjmowanie płatności bezgotówkowych przy użyciu terminala, w rozliczeniu za rok 2024 nie będzie mógł skorzystać z prawa do ulgi na wsparcie płatności bezgotówkowych.

Ustawa przewiduje ulgę dla podatników, którzy prowadzą działalność gospodarczą i ponoszą koszty podatkowe związane z zatrudnieniem wysoko kwalifikowanych pracowników.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik będący płatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych, który poniósł za rok podatkowy stratę lub osiągnął dochód niższy od kwoty przysługującego w roku podatkowym odliczenia z tytułu ulgi na działalność badawczo-rozwojową, może pomniejszyć kwotę podlegających przekazaniu na rachunek urzędu skarbowego zaliczek na podatek dochodowy – z tytułu stosunku pracy, wykonywania usług na podstawie umów cywilnoprawnych, praw autorskich (osób fizycznych) – o iloczyn kwoty nieodliczonej i stawki podatku obowiązującej tego podatnika w danym roku podatkowym.

 

Przez pracownika uznawanego za wysoko wykwalifikowanego rozumie się osobę fizyczną bezpośrednio zaangażowaną w działalność badawczo-rozwojową, której czas pracy:

  • przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostający w ogólnym czasie pracy w danym miesiącu wynosi co najmniej 50% lub

 

  • przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu, pozostający w całości czasu przeznaczonego na wykonanie tej usługi, wynosi co najmniej 50%.

 

 

Przy czym przedmiotowe uprawnienie do pomniejszenia, które przewiduje ulga, będzie przysługiwać od miesiąca następującego bezpośrednio po miesiącu, w którym podatnik złożył zeznanie, do końca roku podatkowego, w którym zostało złożone to zeznanie.

Ustawa przewiduje możliwość korzystania w sposób symultaniczny z ulgi na działalność badawczo-rozwojową oraz preferencji IP Box. Zgodnie z ustawą, podatnik komercjalizujący wyniki prac badawczo-rozwojowych i osiągający z tego tytułu dochody kwalifikowane, o których mowa w art. 30ca ust. 2 u.p.d.o.f. i art. 24d ust. 2 u.p.d.o.p., nie będzie musiał dokonywać wyboru między dwoma wykluczającymi się preferencjami podatkowymi.

 

Nadto, ustawa umożliwia odliczenie przez podatnika tzw. kosztów kwalifikowanych, czyli kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność badawczo-rozwojową, o których mowa w art. 26e u.p.d.o.f. lub art. 18d u.p.d.o.p., od dochodu uzyskanego z kwalifikowanych praw własności intelektualnej według art. 30ca ust. 7 u.p.d.o.f. lub art. 24d ust. 7 u.p.d.o.p. Przy czym odliczeniu mogą podlegać jedynie koszty kwalifikowane, które doprowadziły do wytworzenia, rozwinięcia lub ulepszenia przez podatnika danego kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, z którego komercjalizacji podatnik osiąga dochody, co jest następstwem ogólnych metod obliczania dochodu z kwalifikowanych IP.

 

W konsekwencji wprowadzona regulacja będzie umożliwiać podatnikowi – osiągającemu dochody z kwalifikowanych IP i opodatkowującemu je preferencyjną 5% stawką podatkową – korzystanie jednocześnie z odliczenia w ramach ulgi na działalność badawczo-rozwojową.

Ustawa przewiduje wprowadzenie dodatkowej preferencji, podobnej do już obowiązującej ulgi na działalność badawczo-rozwojową. Ulga na robotyzację skierowana jest do podatników prowadzących aktywną działalność przemysłową (produkcyjną).

 

Zgodnie z ustawą, podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych prowadzący działalność gospodarczą może odliczyć od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2 u.p.d.o.f., kwotę stanowiącą 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym na robotyzację, przy czym kwota odliczenia nie może przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika w roku podatkowym z działalności gospodarczej.

 

Analogicznie, podatnik podatku dochodowego od osób prawnych uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych może odliczyć od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18 u.p.d.o.p., kwotę stanowiącą 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym na robotyzację, przy czym kwota odliczenia nie może przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika w roku podatkowym z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych.

 

Odliczenie w ramach ulgi na robotyzację będzie miało zastosowanie do enumeratywnie określonego katalogu kosztów uzyskania przychodów poniesionych na robotyzację w latach 2022-2026 wskazanego w u.p.d.o.f. i u.p.d.o.p.

Ustawa wprowadza ulgę na pierwszą ofertę publiczną, która pozwala podmiotom dotąd nienotowanym na giełdzie na odliczenie określonych kategorii wydatków związanych z wejściem na rynek regulowany akcji lub do obrotu w alternatywnym systemie obrotu.

 

Zgodnie ze zmianą, podstawa opodatkowania ustalona zgodnie z art. 18 lub art. 24d ust. 3 u.p.d.o.p., po uprzednim odliczeniu kwot określonych w art. 18d i 18ea–18ec tej ustawy, może być pomniejszona o kwotę stanowiącą:

1. 150% wydatków na przygotowanie prospektu emisyjnego, opłaty notarialne, sądowe, skarbowe i giełdowe oraz opracowanie i publikację ogłoszeń wymaganych przepisami prawa,

2. 50% wydatków, bez uwzględnienia podatku od towarów i usług, na usługi doradztwa prawnego, w tym doradztwa podatkowego, i finansowego, nie więcej jednak niż 50 000 zł,

– poniesionych bezpośrednio na dokonanie pierwszej oferty publicznej dotyczącej akcji w rozumieniu art. 4 pkt 5 ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, z zamiarem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym lub z zamiarem ubiegania się o wprowadzenie tych akcji do obrotu w alternatywnym systemie obrotu.

 

Wydatki, które mogą być odliczone, muszą zostać poniesione w roku podatkowym, w którym przedstawiono pierwszą ofertę publiczną dotyczącą akcji lub w roku poprzedzającym ten rok podatkowy, nie później niż do dnia dokonania tej pierwszej oferty publicznej dotyczącej akcji. Odliczenia, o których mowa wyżej, dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym podatnik wprowadził swoje akcje po raz pierwszy do obrotu na rynku regulowanym akcji albo w alternatywnym systemie obrotu.

Ustawa zakłada wprowadzenie ulgi dla podatników, którzy zamierzają dokonywać ekspansji gospodarczej na rynkach krajowych i zagranicznych poprzez nabywanie udziałów lub akcji spółek kapitałowych funkcjonujących na tych rynkach.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik będący przedsiębiorcą, uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych, odlicza od podstawy opodatkowania ustalonej zgodnie z art. 18 u.p.d.o.p. kwoty wydatków na nabycie udziałów (akcji) w spółce posiadającej osobowość prawną, do wysokości dochodu uzyskanego w roku podatkowym przez podatnika z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych, nie więcej jednak niż 250 000 zł w roku podatkowym, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

  1. spółka, której udziały (akcje) są nabywane, ma siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej lub w innym państwie, z którym Rzeczpospolita Polska zawarła umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania zawierającą podstawę prawną do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego tego innego państwa;
  2. główny przedmiot działalności spółki, o której mowa w pkt 1, jest tożsamy z przedmiotem działalności podatnika lub działalność takiej spółki może być racjonalnie uznana za działalność wspierającą działalność podatnika, przy czym działalność takiej spółki nie jest działalnością finansową;
  3. działalność, o której mowa w pkt 2, była przez spółkę i podatnika prowadzona przed dniem nabycia w niej przez podatnika udziałów (akcji), przez okres nie krótszy niż 24 miesiące;
  4. w okresie dwóch lat przed dniem nabycia udziałów (akcji) spółka i podatnik nie byli podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p.;
  5. podatnik w jednej transakcji nabywa udziały (akcje) spółki w ilości stanowiącej bezwzględną większość praw głosu.

 

Do katalogu wydatków objętych ulgą uznaje się wydatki związane bezpośrednio z transakcją nabycia udziałów (akcji) w tej spółce na:

  1. obsługę prawną nabycia udziałów i akcji oraz ich wycenę,
  2. opłaty notarialne, sądowe i skarbowe,
  3. podatki i inne należności publicznoprawne zapłacone w Rzeczypospolitej Polskiej i za granicą

 

– z wyłączeniem ceny zapłaconej za nabywane udziały (akcje) oraz ponoszonych w związku z tą transakcją kosztów finansowania dłużnego.

 

Idea ulgi konsolidacyjnej polega na tym, że odliczeniu podlega kwota faktycznie poniesionych w roku podatkowym wydatków na nabycie udziałów (akcji) w spółce posiadającej osobowość prawną. Przy czym odliczenia, o którym wyżej mowa, dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym zostały nabyte udziały (akcje). Odliczone od podstawy opodatkowania wydatki podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z u.p.d.o.p.

 

W przypadku zbycia, umorzenia udziałów (akcji) lub postawienia podatnika w stan likwidacji przed upływem 36 miesięcy, licząc od dnia nabycia udziałów (akcji) w spółce, podatnik jest obowiązany w rozliczeniu za rok podatkowy, w którym doszło do takiego zbycia, umorzenia lub likwidacji, zwiększyć podstawę opodatkowania o kwotę dokonanego odliczenia.

Ustawa przewiduje ulgę dla podatników, którzy planują zwiększyć przychody ze sprzedaży wytworzonych przez siebie produktów na nowych rynkach zbytu.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik osiągający przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18 u.p.d.o.p., koszty uzyskania przychodów poniesione w celu zwiększenia przychodów ze sprzedaży produktów do wysokości dochodu uzyskanego przez podatnika w roku podatkowym z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych, nie więcej jednak niż 1 000 000 zł w roku podatkowym.

 

Podatnik jest uprawiony do skorzystania z odliczenia, jeśli nie dokonuje transakcji z podmiotami powiązanymi. Dodatkowo, podatnik nabywa prawo do ulgi pod warunkiem, jeśli w okresie 2 kolejno następujących po sobie lat podatkowych, licząc od roku podatkowego, w którym poniósł koszty zwiększenia przychodów, zwiększył przychody ze sprzedaży produktów oferowanych lub osiągnął przychody ze sprzedaży produktów dotychczas nieoferowanych lub osiągnął przychody ze sprzedaży produktów dotychczas nieoferowanych w danym kraju.

 

Do katalogu kosztów uzyskania przychodu objętych ulgą uznaje się poniesione w celu zwiększenia przychodów ze sprzedaży produktów koszty:

  1. uczestnictwa w targach, poniesione na organizację miejsca wystawowego oraz zakup biletów lotniczych, zakwaterowania i wyżywienia dla pracowników;
  2. działań promocyjno-informacyjnych, w tym zakupu przestrzeni reklamowych, przygotowania strony internetowej, publikacji prasowych, broszur, katalogów informacyjnych i ulotek, dotyczących produktów;
  3. dostosowania opakowań produktów do wymagań kontrahentów;
  4. przygotowania dokumentacji umożliwiającej sprzedaż produktów, w szczególności dotyczącej certyfikacji towarów oraz rejestracji znaków towarowych;
  5. przygotowania dokumentacji niezbędnej do przystąpienia do przetargu, a także w celu składania ofert innym podmiotom.

 

Idea ulgi na ekspansję polega na tym, że odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty w celu zwiększenia przychodów ze sprzedaży produktów. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia – odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części – dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych przypadających bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.

Ustawa zakłada zmianę warunków, od których spełnienia uzależnione jest preferencyjne opodatkowanie na podstawie ryczałtu od dochodów spółek kapitałowych. Proponowana zmiana służy uproszczeniu i doprecyzowaniu istniejących regulacji w tym zakresie.

 

Zgodnie z ustawą, rozszerza się możliwość zastosowania przepisów dotyczących ryczałtu od dochodów spółek kapitałowych, w szczególności poprzez:

  1. uzupełnienie katalogu podmiotów uprawnionych do opodatkowania ryczałtem o spółki komandytowe i komandytowo-akcyjne,
  2. rezygnację z konieczności ponoszenia określonych nakładów inwestycyjnych jako warunku dla stosowania przepisów o ryczałcie,
  3. rezygnację z warunku dotyczącego górnego limitu przychodów podatników opodatkowanych ryczałtem, a w konsekwencji również z domiaru zobowiązania podatkowego,
  4. uelastycznienie terminów spłaty zobowiązania podatkowego w zakresie tzw. korekty wstępnej, a w niektórych przypadkach również zniesienie obowiązku zapłaty owego zobowiązania,
  5. obniżenie stawek podatku określonych w art. 28o ust. 1 u.p.d.o.p. i uchyleniu w art. 28o ust. 2 tej ustawy, który przewidywał możliwość obniżenia stawki podatku wskutek ponoszenia konkretnej wielkości nakładów inwestycyjnych.

 

Zmiany pociągają za sobą konieczność dostosowania brzmienia przepisów u.p.d.o.f. w zakresie opodatkowania przychodów udziałowców spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, akcjonariusza spółki akcyjnej i spółki komandytowo-akcyjnej, oraz komandytariusza i komplementariusza spółki komandytowej. W rezultacie, zryczałtowany podatek, obliczony zgodnie z art. 30a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., od przychodów uzyskiwanych przez wspólnika z wypłat podzielonych zysków spółki osiągniętych przez tę spółkę w okresie opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek, zgodnie z przepisami rozdziału 6b u.p.d.o.p., jeżeli pochodzą z podziału zysków z tego okresu wyodrębnionych w kapitale własnym spółki, pomniejsza się o kwotę stanowiącą:

  1. 90% kwoty odpowiadającej iloczynowi procentowego udziału wspólnika w zysku spółki liczonego na dzień nabycia przez niego prawa do wypłaty podzielonego zysku i należnego ryczałtu od dochodów spółek z zysku podzielonego tej spółki, z którego przychód ten został uzyskany – w przypadku przychodów z podzielonego zysku wypłaconych z zysków spółki opodatkowanych zgodnie z art. 28o ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p., albo
  2. 70% kwoty odpowiadającej iloczynowi procentowego udziału wspólnika w zysku spółki liczonego na dzień nabycia przez niego prawa do wypłaty podzielonego zysku i należnego ryczałtu od dochodów spółek z zysku podzielonego tej spółki, z którego przychód ten został uzyskany – w przypadku przychodów z podzielonego zysku wypłaconych z zysków spółki opodatkowanych zgodnie z art. 28o ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.p.

Ustawa zakłada wprowadzenie ulgi dla podatników inwestujących w alternatywne spółki inwestycyjne, których działanie wiąże się z dużym ryzykiem ekonomicznym.

  1. Zgodnie z ustawą, podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalone zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2 u.p.d.o.f., kwotę stanowiącą 50% wydatków poniesionych na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) w:
    1. alternatywnej spółce inwestycyjnej, o której mowa w art. 8a ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi lub
    2. spółce kapitałowej, w której alternatywna spółka inwestycyjna:
    • posiada co najmniej 5% udziałów (akcji),
    • będzie posiadała co najmniej 5% udziałów (akcji) w wyniku nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w tej spółce w okresie 90 dni od dnia nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce kapitałowej przez podatnika

– do wysokości nieprzekraczającej 250 000 zł w roku podatkowym.

 

Prawo do ulgi przysługuje, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:

  1. udziałowcem (akcjonariuszem) alternatywnej spółki inwestycyjnej jest podmiot, który nabył lub objął udziały (akcje) w alternatywnej spółce inwestycyjnej sfinansowane w całości lub części ze środków europejskich w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy o finansach publicznych, niemających charakteru bezzwrotnego, przeznaczonych na inwestycje venture capital w Rzeczypospolitej Polskiej;
  2. podatnik zawarł z alternatywną spółką inwestycyjną umowę inwestycyjną regulującą prawa i obowiązki alternatywnej spółki inwestycyjnej oraz podatnika wynikające z nabycia przez podatnika udziałów (akcji) w alternatywnej spółce inwestycyjnej lub wspólnej inwestycji alternatywnej spółki inwestycyjnej oraz podatnika w spółkę kapitałową, w której alternatywna spółka inwestycyjna nabędzie lub obejmie co najmniej 5% udziałów (akcji);
  3. w okresie 2 lat poprzedzających dzień pierwszego objęcia lub nabycia udziałów (akcji) w alternatywnej spółce inwestycyjnej lub w spółce kapitałowej, w której ta alternatywna spółka inwestycyjna i spółka kapitałowa nie była z podatnikiem podmiotem powiązanym w rozumieniu art. 23m ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.;
  4. podatnik będzie posiadał udziały (akcje) przez nieprzerwany okres co najmniej 24 miesięcy.

 

Odliczenie w ramach ulgi dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono wydatki. Natomiast w przypadku niespełnienia warunku polegającego na posiadaniu udziałów (akcji) przez nieprzerwany okres co najmniej 24 miesięcy podatnik jest obowiązany doliczyć odpowiednio kwoty poprzednio odliczone od dochodu za rok podatkowy, w którym nastąpiło zbycie udziałów (akcji) w alternatywnej spółce inwestycyjnej lub w spółce kapitałowej.

Ustawa zakłada wprowadzenie nowej instytucji do Ordynacji podatkowej, tzw. porozumienia inwestycyjnego. Celem tego porozumienia, zawieranego między inwestorem a organem podatkowym, jest określenie ex ante skutków podatkowych planowanej inwestycji. Porozumienie inwestycyjne ma służyć realizacji zasady pewności prawa podatkowego oraz zapewnić jednolitą i spójną wykładnię przepisów prawa podatkowego w Polsce.

 

Zgodnie z ustawą, organem właściwym w sprawie porozumienia jest minister właściwy do spraw finansów publicznych, który może, w drodze rozporządzenia, upoważnić organ Krajowej Administracji Skarbowej do wykonywania zadań w tym zakresie.

 

Porozumienie inwestycyjne zawierane jest na wniosek inwestora, czyli podmiotu, który planuje lub rozpoczął inwestycję na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przez inwestycję z kolei rozumie się nową inwestycję w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy o wspieraniu nowych inwestycji, której wartość wynosi co najmniej 50 000 000 zł, przy czym wartość inwestycji wyrażonej w walucie obcej ustala się z uwzględnieniem kursu średniego waluty obcej ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski i obowiązującego w pierwszym dniu miesiąca złożenia wniosku o zawarcie porozumienia inwestycyjnego.

 

Zakres porozumienia inwestycyjnego może obejmować:

  1. ocenę, że cena transferowa transakcji kontrolowanej jest ustalona na warunkach, które ustaliłyby między sobą podmioty niepowiązane, przy czym w zakresie nieuregulowanym w niniejszym dziale stosuje się odpowiednio przepisy art. 83-86, art. 90, art. 92, art. 103, art. 104, art. 106 i art. 107 ustawy o rozstrzyganiu sporów dotyczących podwójnego opodatkowania oraz zawieraniu uprzednich porozumień cenowych;
  2. ocenę, że do korzyści podatkowej wskazanej we wniosku o zawarcie porozumienia nie ma zastosowania przepis art. 119a § 1 Ordynacji podatkowej, przy czym w zakresie nieuregulowanym w niniejszym dziale stosuje się odpowiednio przepisy art. 119x § 1 i 2, art. 119y § 1 i 2 oraz art. 119za pkt 1 i 2 tej ustawy;
  3. klasyfikację i rodzaj wyrobu akcyzowego lub klasyfikację samochodu osobowego – w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN), przy czym w zakresie nieuregulowanym w niniejszym dziale stosuje się odpowiednio przepisy art. 7e ust. 2 i 3 oraz art. 7f ust. 1–3, ust. 4 zdanie pierwsze, ust. 6 i 7 ustawy o podatku akcyzowym;
  4. opis i klasyfikację towaru lub usługi oraz właściwą stawkę podatku, przy czym stosuje się odpowiednio przepisy art. 42b ust. 2 pkt 1–3, ust. 4, 5 i 7 oraz art. 42e ust. 1–3, ust. 4 zdanie pierwsze, ust. 6 i 7 ustawy o podatku od towarów i usług;
  5. interpretację przepisów prawa podatkowego w zakresie nieobjętym pkt 1–4, przy czym przepis art. 14b § 3 stosuje się odpowiednio.

 

Wniosek o zawarcie porozumienia inwestycyjnego może złożyć inwestor w języku polskim lub angielskim. Taki wniosek podlega opłacie wstępnej, która wynosi 50 000 zł.

 

Porozumienie inwestycyjne zawarte między inwestorem a organem podatkowym wskutek wniosku może być sporządzone jednocześnie w języku polskim i angielskim. Zawarcie tego porozumienia podlega opłacie głównej w wysokości określonej w porozumieniu, nie niższej jednak niż 100 000 zł i nie wyższej niż 500 000 zł. Przy czym podczas ustaleniu wysokości opłaty głównej uwzględnia się zakres i złożoność porozumienia inwestycyjnego.

 

Okres obowiązywania porozumienia inwestycyjnego trwa nie dłużej niż 5 lat podatkowych. Może on jednak zostać przedłużony albo skrócony na zasadzie dobrowolnej zmiany albo jednostronnego dobrowolnego wypowiedzenia.

Ustawa zakłada złagodzenie warunków tworzenia i funkcjonowania podatkowych grup kapitałowych (PGK) oraz ich zabezpieczenie przed podatkowymi skutkami spadku zyskowności. Celem wprowadzonych zmian jest ułatwienie stworzenia PGK przez mniejsze podmioty przy jednoczesnym uwzględnieniu gospodarczych realiów ich funkcjonowania na rynku.

 

Zgodnie z ustawą, spłaszczeniu ulega struktura powiązań w ramach PGK oraz zmiana składu PGK. Kwota przeciętnego kapitału zakładowego, przypadającego na każdą ze spółek tworzących PGK, jest obniżona do 250 000 zł. Uchylony jest zakaz, według którego PGK jest podatnikiem CIT, jeśli spółki zależne nie posiadają udziałów w kapitale zakładowym innych spółek tworzących tę grupę. Dodatkowo, by utworzyć PGK, nie jest już wymagana forma aktu notarialnego, lecz zwykła forma pisemna do sporządzenia umowy o utworzeniu PGK.

 

Nadto, ustawa zakłada rozszerzenie zasady rozliczenia przyszłych strat podatkowych spółek tworzących PGK. Zgodnie z zaproponowanym brzmieniem przepisów, dochód ze źródła przychodów podatkowej grupy kapitałowej osiągnięty za rok podatkowy może zostać obniżony o stratę z tego źródła przychodów poniesioną w okresie przed utworzeniem grupy przez spółkę tworzącą tę grupę, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:

  1. strata ta podlegałaby odliczeniu od dochodu tej spółki na podstawie art. 7 ust. 5 u.p.d.o.p., gdyby spółka ta nie weszła w skład podatkowej grupy kapitałowej;
  2. strata została poniesiona przez spółkę nie wcześniej niż w piątym roku podatkowym, poprzedzającym rok podatkowej grupy kapitałowej, za który dokonuje się tego obniżenia;
  3. strata nie została odliczona od dochodu spółki na podstawie art. 7 ust. 5 u.p.d.o.p.;
  4. spółka osiągnęła w roku podatkowym, za który dokonuje się tego obniżenia, dochód z tego źródła przychodów, z którego poniesiona została strata.

 

Przedmiotowe rozszerzenie znajdzie zastosowanie, jeśli kwota obniżenia, o którym powyżej mowa, nie przekroczy 50% wysokości straty oraz nie przekroczy kwoty dochodu ze źródła przychodów osiągniętego przez spółkę zależną w roku podatkowym, za który dokonuje się tego obniżenia. Natomiast w przypadku upływu obowiązywania umowy lub utraty przez PGK statusu podatnika kwotę obniżenia stosuje się także do straty spółki tworzącej PGK poniesionej przed utworzeniem tej grupy, jeżeli:

  1. strata została poniesiona nie wcześniej niż w piątym roku podatkowym spółki poprzedzającym rok, za który dokonuje się tego obniżenia, z tym że okres ten obejmuje również lata podatkowe podatkowej grupy kapitałowej tworzonej przez tę spółkę, oraz
  2. o wysokość tej straty nie został obniżony dochód podatkowej grupy kapitałowej na podstawie art. 7a ust. 4 i ust. 5 u.p.d.o.p.

Ustawa zakłada wprowadzenie możliwości utworzenia podatkowej grupy VAT dla podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie. Celem tego rozwiązania jest wprowadzenie uproszczeń dokumentacyjnych pomiędzy członkami grupy, a co za tym idzie zwiększenie efektywności finansowej w ramach współpracy z innymi podmiotami.

 

Zgodnie z ustawą, podatnikiem podatku VAT może być również grupa podmiotów powiązanych finansowo, ekonomicznie i organizacyjnie, które zawrą umowę o utworzeniu grupy VAT. Podatnicy mogą utworzyć grupę VAT, jeśli posiadają siedzibę na terytorium kraju lub nie posiadają jej w zakresie, w jakim prowadzą działalność gospodarczą na terytorium kraju za pośrednictwem oddziału położonego na tym obszarze.

 

Podkreślić należy, że obligatoryjnymi warunkami utworzenia grupy VAT jest istnienie powiązań finansowych, ekonomicznych i organizacyjnych między członkami grupy VAT:

  1. podatników uważa się za powiązanych finansowo, jeżeli jeden z nich, będąc członkiem grupy VAT, posiada bezpośrednio ponad 50% udziałów (akcji) w kapitale zakładowym lub ponad 50% praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub ponad 50% prawa do udziału w zysku każdego z pozostałych podatników będących członkami tej grupy;
  2. podatników uważa się za powiązanych ekonomicznie, jeżeli przedmiot głównej działalności członków grupy VAT ma taki sam charakter lub rodzaje działalności prowadzonej przez członków grupy VAT uzupełniają się i są współzależne, lub członek grupy VAT prowadzi działalność, z której w całości lub w dużej mierze korzystają inni członkowie grupy VAT;
  3. podatników uważa się za powiązanych organizacyjnie, jeżeli prawnie lub faktycznie, bezpośrednio lub pośrednio, znajdują się pod wspólnym kierownictwem lub organizują swoje działania całkowicie lub częściowo w porozumieniu.

 

Podczas całego okresu istnienia grupy VAT zachodzić muszą wskazane trzy typy powiązań między członkami tej grupy. Podatnik może być członkiem tylko jednej grupy VAT.

 

W celu utworzenia grupy VAT grupa podatników zawiera umowę o jej utworzeniu w formie pisemnej. Grupa VAT nabywa status podatnika z dniem wskazanym w umowie, nie wcześniej jednak niż z dniem dokonania rejestracji, o której mowa w art. 96 ust. 4 ustawy o VAT.

 

Podstawową korzyścią z utworzenia grupy VAT jest to, że dostawa towarów i świadczenie usług przez podmioty należące do tej grupy nie stanowią czynności podlegających opodatkowaniu. Oznacza to neutralność podatkową wewnątrz grupy VAT.

Ustawa zakłada wprowadzenie preferencyjnego opodatkowania spółek holdingowych w Polsce. Nowy reżym podatkowy stanowi alternatywę dla obecnie obowiązujących instytucji. Cele regulacji jest zapewnienie polskim przedsiębiorcom korzystnych warunków akumulacji rodzimego kapitału oraz stworzenie korzystnego środowiska do lokowania w Polsce spółek holdingowych z jurysdykcji zagranicznych.

 

Zgodnie z ustawą, preferencyjny system opodatkowania będzie polegał na:

  1. zwolnieniu od podatku dochodowego przychodów z dywidend, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.d.o.p., uzyskanych przez spółkę holdingową od krajowej spółki zależnej lub zagranicznej spółki zależnej, w części odpowiadającej 95% kwoty tych dywidend;
  2. zwolnieniu od podatku dochodowego dochodów osiągniętych przez spółkę holdingową z tytułu odpłatnego zbycia udziałów (akcji) krajowej spółki zależnej lub zagranicznej spółki zależnej na rzecz podmiotu niepowiązanego, o którym mowa w art. 11a ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p., pod warunkiem złożenia przez spółkę holdingową właściwemu dla niej naczelnikowi urzędu skarbowego, na co najmniej 5 dni przez dniem zbycia, oświadczenia o zamiarze skorzystania ze zwolnienia.

 

Spółka holdingowa będzie mogła skorzystać z odnośnych preferencji, jeśli jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością albo spółką akcyjną będącą podatnikiem, o którym mowa w art. 3 ust. 1 u.p.d.o.p., spełniającą łącznie następujące warunki:

1. posiada, nieprzerwanie przez okres co najmniej 1 roku, bezpośrednio na podstawie tytułu własności co najmniej 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki zależnej,

2. nie jest spółką tworzącą podatkową grupę kapitałową,

3. nie korzysta ze zwolnień podatkowych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 34 i 34a, art. 20 ust. 3 oraz art. 22 ust 4 u.p.d.o.p.,

4. prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, przy czym przepis art. 24a ust. 18 u.p.d.o.p. stosuje się odpowiednio,

5. udziałów (akcji) w tej spółce nie posiada, pośrednio lub bezpośrednio, udziałowiec (akcjonariusz) mający siedzibę lub zarząd lub zarejestrowany lub położony na terytorium lub w kraju:

- wymienionym w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 11j ust. 2 u.p.d.o.p.,

- wskazanym w unijnym wykazie jurysdykcji niechętnych współpracy do celów podatkowych przyjmowanym przez Radę Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 86a § 10 pkt 1 Ordynacji podatkowej,

- z którym Rzeczpospolita Polska nie ratyfikowała umowy międzynarodowej, w szczególności umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, albo Unia Europejska nie ratyfikowała umowy międzynarodowej, stanowiącej podstawę do uzyskania od organów podatkowych tego państwa informacji podatkowych.

 

Należy odnotować, że preferencja, o której mowa, nie będzie mała zastosowania do zbycia udziałów (akcji) krajowej spółki zależnej lub zagranicznej spółki zależnej, jeżeli co najmniej 50% wartości aktywów tych spółek, bezpośrednio lub pośrednio, stanowią nieruchomości położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa do takich nieruchomości, przy czym przepis art. 3 ust. 4 u.p.d.o.p. stosuje się odpowiednio.

Ustawa przewiduje ulgi na powrót dla podatników, którzy przenieśli swoje miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po dniu 31 grudnia 2021 r.

 

Ulga na powrót przysługuje podatnikowi pod warunkiem, że:

1. w wyniku przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podatnik podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu oraz

2. podatnik nie miał miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w okresie obejmującym:

a) trzy lata kalendarzowe poprzedzające bezpośrednio rok, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz

b) okres od początku roku, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do dnia poprzedzającego dzień, w którym zmienił miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, oraz

3. podatnik

a) posiada obywatelstwo polskie, Kartę Polaka lub obywatelstwo innego niż Rzeczypospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo Konfederacji Szwajcarskiej, lub

b) miał miejsce zamieszkania:

- nieprzerwanie co najmniej przez okres, o którym mowa w pkt 2, w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, Konfederacji Szwajcarskiej, Australii, Republice Chile, Państwie Izrael, Japonii, Kanadzie, Meksykańskich Stanach Zjednoczonych, Nowej Zelandii, Republice Korei, Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej lub Stanach Zjednoczonych Ameryki, lub

- na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieprzerwanie przez co najmniej 5 lat kalendarzowych poprzedzających okres, o którym mowa w pkt 2, oraz

1. posiada certyfikat rezydencji lub inny dowód dokumentujący miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w okresie niezbędnym do ustalenia prawa do tego zwolnienia, oraz

2. nie korzystał uprzednio, w całości lub w części, z tego zwolnienia – w przypadku podatników, którzy ponownie przeniosą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

 

Ulga na powrót obejmuje sumę przychodów, która nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty 85 528 zł:

1) ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy,

2) z umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8 u.p.d.o.f.,

3) z pozarolniczej działalności gospodarczej, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30c albo art. 30ca u.p.d.o.f. albo ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym w zakresie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych

- w czterech kolejno po sobie następujących latach podatkowych, licząc od początku roku, w którym podatnik przeniósł to miejsce zamieszkania, albo od początku roku następnego.

 

Jeżeli w okresie stosowania ulgi na powrót podatnik znów zmieni rezydencję, wskutek czego stanie się polskim rezydentem podatkowym, to z powodu ponownego przeniesienia miejsca zamieszkania na terytorium Polski nie będzie mógł zastosować tej ulgi, gdy korzystał z niej już poprzednio. Oznacza to, że podatnik będzie mógł skorzystać z ulgi na powrót tylko raz.

Ustawa przewiduje preferencję dla podatników, którzy przenoszą swoją rezydencję podatkową na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Celem regulacji jest stworzenie konkurencyjnego środowiska podatkowego, które będzie zachęcać podatników do relokowania swoich aktywów w Polsce.

 

Zgodnie z ustawą, opodatkowaniu ryczałtem od przychodów zagranicznych osób przenoszących miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może podlegać podatnik, który spełnia łącznie następujące warunki:

1) przeniósł miejsce zamieszkania dla celów podatkowych (rezydencję podatkową) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Skutkiem przeniesienia rezydencji podatkowej do Polski będzie podleganie przez podatnika opodatkowaniu na zasadach nieograniczonego obowiązku podatkowego, o którym mowa w art. 3 ust. 1 u.p.d.o.f.;

2) do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym, w którym przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, złoży urzędowi skarbowemu oświadczenie o wyborze opodatkowania ryczałtem według ustalonego wzoru, przy czym art. 45 ust. 1b u.p.d.o.f. stosuje się odpowiednio;

3) nie posiadał miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez co najmniej pięć z sześciu lat podatkowych poprzedzających bezpośrednio rok podatkowy, w którym przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

4) będzie ponosił wydatki na wzrost gospodarczy, rozwój nauki i szkolnictwa, ochronę dziedzictwa kulturowego lub krzewienie kultury fizycznej, których rodzaje są określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 5, w wysokości co najmniej 100 000 zł w roku podatkowym, począwszy od roku podatkowego następującego bezpośrednio po roku podatkowym, w którym podatnik przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

 

Podatnik dokonuje wyboru opodatkowania ryczałtem dla nowych inwestorów poprzez jednorazowe złożenie oświadczenia o wyborze tej formy opodatkowania. Do oświadczenia podatnik dołącza certyfikat rezydencji lub inny dowód dokumentujący miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w okresie, w którym mowa w art. 30j ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f.

 

Na podstawie złożonego oświadczenia podatnik stosuje opodatkowanie ryczałtem dla nowych inwestorów przez okres 10 kolejnych lat podatkowych, licząc od roku podatkowego, w którym podatnik przeniósł miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ryczałt wynosi 200 000 zł za rok podatkowy niezależnie od wysokości uzyskanych w tym roku przychodów zagranicznych. Podatnik jest obowiązany wpłacić ryczałt w terminie do dnia 30 czerwca roku następującego po roku podatkowym.

Ustawa przewiduje wprowadzenie przejściowego podatku dochodowego od niektórych dochodów osób fizycznych, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych. Celem tej regulacji jest stworzenie zachęty dla podmiotów zainteresowanych ujawnieniem organom podatkowym dochodów wcześniej nieopodatkowanych, a także zainteresowanych wycofaniem się z podjętych wcześniej działań optymalizacyjnych, w tym o zasięgu transgranicznym.

 

Zgodnie z ustawą, w przypadku dochodów lub przychodów, które nie zostały zadeklarowane w całości lub w części do opodatkowania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie u.p.d.o.f. i u.p.d.o.p. oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, w szczególności w związku z:

1) nieujawnieniem w całości lub w części tych dochodów (przychodów),

2) nieujawnieniem w całości lub w części źródła powstania tych dochodów (przychodów),

3) przeniesieniem lub posiadaniem w jakiejkolwiek formie kapitału poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym w zagranicznej jednostce, w rozumieniu art. 30f ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f. lub w rozumieniu art. 24a ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.p.,

4) stosowaniem postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, w sposób niezgodny z kontekstem użycia postanowień tych umów, z ich celem oraz zamiarami państw-stron tych umów,

5) nierzeczywistą rezydencją podatkową,

6) osiągnięciem innej niż wymieniona w pkt 1–5 korzyści podatkowej w rozumieniu art. 3 pkt 18 Ordynacji podatkowej

- osoby fizyczne, osoby prawne i inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, bez względu na miejsce zamieszkania, siedziby, zarządu lub rejestracji mogą te dochody i przychody zgłosić do opodatkowania przejściowym ryczałtem od dochodów.

 

W przypadku skorzystania z tego rozwiązania przedmiotem opodatkowania przejściowym ryczałtem od dochodów jest dochód odpowiadający:

1) wysokości przychodu, jaki byłby określony u podatnika na podstawie przepisów u.p.d.o.f., u.p.d.o.p. albo ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, pomniejszonego o wydatki poniesione bezpośrednio w celu jego uzyskania, jeżeli te wydatki nie zostały odliczone przy określaniu zobowiązania w podatku dochodowym w jakiejkolwiek formie, a przedstawione przez podmiot dowody poniesienia tych wydatków nie budzą wątpliwości, albo

2) wysokości przychodu, jaki byłby przez podatnika lub przez płatnika określony na podstawie przepisów u.p.d.o.f., u.p.d.o.p. albo ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym oraz z uwzględnieniem postanowień właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, gdyby obowiązek podatkowy był wykonany w sposób zgodny z przedmiotem i z celem tej umowy, albo

3) wysokości przychodu z kapitału przeniesionego lub posiadanego poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym w związku ze zmianą rezydencji podatkowej, pomniejszonego o wydatki poniesione bezpośrednio w celu uzyskania tego przychodu, jeżeli te wydatki nie zostały odliczone przy określaniu zobowiązania w podatku dochodowym w jakiejkolwiek formie, a przedstawione przez podmiot dowody poniesienia tych wydatków nie budzą wątpliwości, albo

4) 25% wartości kapitału przeniesionego lub posiadanego poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym w związku ze zmianą rezydencji podatkowej, albo

5) wartości korzyści podatkowej w rozumieniu art. 3 pkt 18 Ordynacji podatkowej innej niż wymieniona w pkt 1–3.

Dobrodziejstw związanych z opodatkowaniem przejściowym podatkiem dochodowym nie stosuje się do:

1) dochodów, które powstały w wyniku popełnienia przestępstwa, w tym w przypadku zbiegu z przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym;

2) dochodów, które powstały w wyniku popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, chyba że podmiot lub sprawca przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego działający w imieniu podmiotu zawiadomi o popełnieniu tego czynu zabronionego właściwego naczelnika urzędu skarbowego jednocześnie ze złożeniem wniosku o opodatkowanie tych dochodów przejściowym ryczałtem od dochodów, z zastrzeżeniem pkt 1;

3) podmiotów objętych na dzień składania wniosku o opodatkowanie dochodów przejściowym ryczałtem od dochodów postępowaniem podatkowym, kontrolą podatkową lub kontrolą celno-skarbową, których przedmiotem są dochody, które nie zostały zadeklarowane w całości lub w części do opodatkowania na terytorium RP.

 

Opodatkowanie przejściowym ryczałtem od dochodów jest dobrowolne. Stawka tego podatku wynosi 8% podstawy opodatkowania. Wniosek w sprawie opodatkowania dochodów przejściowym podatkiem dochodowym podlega opłacie w wysokości 1% niezadeklarowanego dochodu, jednak w kwocie nie niższej niż 1000 zł i nie wyższej niż 30 000 zł. Termin na złożenie wniosku rozpoczyna się dnia 1 października 2022 r., a upływa dnia 31 marca 2023 r. Założony przez podatnika wniosek spełniający wymagania formalne będzie traktowany jak deklaracja o wysokości dochodu.

Ustawa przewiduje preferencję dla podatników wspierających działalność sportową, kulturalną oraz szkolnictwo wyższe i naukę. Celem regulacji jest zachęcenie podatników, którzy osiągają przychody z działalności gospodarczej, do wsparcia określonych dziedzin życia społeczno-gospodarczego.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2 u.p.d.o.f., kwotę stanowiącą 50% kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność:

1) sportową,

2) kulturalną w rozumieniu ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej,

3) wspierającą szkolnictwo wyższe i naukę

- przy czym kwota odliczenia nie może przekroczyć kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika w roku podatkowym z pozarolniczej działalności gospodarczej.

 

Koszty, o których mowa w uldze na CSR, podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie lub nie odliczono ich od podstawy obliczenia podatku. Podatnik dokonuje odliczenia rzeczonych kosztów w zeznaniu rocznym.

Ustawa zakłada wprowadzenie ulgi z tytułu wydatków ponoszonych na ochronę i konserwację zabytków. Celem tej regulacji jest wsparcie działań służących zachowaniu materialnego dziedzictwa kulturowego, realizowanych poprzez zakup, konserwację i restaurację budynków zabytkowych.

 

Zgodnie z ustawą, podatnik może odliczyć od podstawy obliczenia podatku, ustalonej zgodnie z art. 26 ust. 1 lub art. 30c ust. 2 u.p.d.o.f., wydatki:

1) poniesione w roku podatkowym na wpłaty na fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej lub spółdzielni mieszkaniowej, utworzony zgodnie z odrębnymi przepisami, dla zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru zabytków lub znajdującego się w ewidencji zabytków;

2) poniesione w roku podatkowym na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane w zabytku nieruchomym wpisanym do rejestru zabytków lub znajdującym się w ewidencji zabytków;

3) odpłatne nabycie zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru zabytków lub udziału w takim zabytku, pod warunkiem że podatnik na nabytą nieruchomość poniósł wydatek, o którym mowa w pkt 2.

Odliczenia, o których mowa w pkt 1 i pkt 2, nie mogą przekroczyć 50% wydatków udokumentowanych:

1) dowodem wpłaty na fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej lub spółdzielni mieszkaniowej lub zaświadczeniem o wysokości wpłat w roku podatkowym wystawionym przez wspólnotę mieszkaniową lub spółdzielnię mieszkaniową;

2) fakturą wystawioną przez podatnika podatku od towarów i usług niekorzystającego ze zwolnienia od tego podatku, powiększonych o kwotę podatku od towarów i usług, o ile podatek ten nie został odliczony na podstawie ustawy o podatku od towarów i usług.

 

Natomiast odliczenie, o którym mowa w pkt 3, nie może przekroczyć iloczynu kwoty 500 zł i liczby metrów kwadratowych powierzchni użytkowej zabytku nieruchomego, o którym mowa w pkt 3, nie więcej jednak niż 500 000 zł na wszystkie wydatki poniesione z tego tytułu.

1. Definicja rzeczywistego właściciela

Ustawa przewiduje zmianę definicji rzeczywistego właściciela. Ilekroć w ustawie jest mowa o rzeczywistym właścicielu – oznacza to podmiot, który spełnia łącznie następujące warunki:

a) otrzymuje należność dla własnej korzyści, w tym decyduje samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosi ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części,

b) nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi,

c) prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby, jeżeli należności są uzyskiwane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym przy ocenie, czy podmiot prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, uwzględnia się charakter oraz skalę działalności prowadzonej przez ten podmiot w zakresie otrzymanej należności.

Zmiana polega na wyeliminowaniu z treści art. 4a pkt 29 lit. b u.p.d.o.p. i art. 5a pkt 33d lit. b u.p.d.o.f. słów „prawnie lub faktycznie” oraz zastąpieniu odesłania do art. 24a ust. 18 u.p.d.o.p. (odpowiednio art. 30f ust. 20 u.p.d.o.f.) przy ocenie, czy podmiot prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, nową przesłanką, w ramach której uwzględnia się charakter oraz skalę działalności prowadzonej przez ten podmiot w zakresie otrzymanej należności.

 

2. Zakres stosowania procedury poboru

Ustawa przewiduje zawężenie zakresu przedmiotowego i podmiotowego stosowania procedury poboru podatku u źródła. Zgodnie ze zmianą, jeżeli łączna kwota należności wypłacanych z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p. na rzecz podmiotu powiązanego przekroczyła w roku podatkowym obowiązującym u wypłacającego te należności łącznie kwotę 2 000 000 zł na rzecz tego samego podatnika, osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne będące przedsiębiorcami są obowiązane jako płatnicy pobrać w dniu dokonania wypłaty zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat według stawki podatku określonej w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p. od nadwyżki ponad kwotę 2 000 000 zł.

Nadto, według założeń ustawy, przez podmioty powiązane, o których mowa w art. 26 ust. 2e u.p.d.o.p., rozumie się podmioty powiązane w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Przy czym tego przepisu nie stosuje się do podmiotów będących polskimi rezydentami podatkowymi.

Zmiana polega na ograniczeniu zakresu stosowania mechanizmu „pay and refund” tylko do płatności o charakterze pasywnym, uregulowanym w art. 21 ust. 1 pkt 1 i art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p., czyli odsetek, należności licencyjnych i dywidend. Aczkolwiek w stosunku do dywidend wypłacanych na rzecz polskich rezydentów podatkowych wskazane ograniczenie nie będzie miało zastosowania. Nadto ograniczenie tej regulacji polega na zawężeniu jej stosowania tylko do transakcji dokonywanych na rzecz zagranicznych podmiotów powiązanych w rozumieniu przepisów o cenach transferowych.

 

3. Kryterium należytej staranności

Ustawa przewiduje zmianę kryterium należytej staranności. Zgodnie z ustawą, w przypadku istotnej zmiany okoliczności faktycznych, które mogą mieć wpływ na spełnienie warunków korzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 3 lub art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., albo warunków zastosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, wnioskodawca, w terminie 14 dni od dnia, w którym dowiedział się lub przy zachowaniu należytej staranności powinien się dowiedzieć, że doszło do tej zmiany, informuje o tym organ podatkowy.

Zmiana polega na doprecyzowaniu warunków weryfikacji dochowania przez podatnika kryterium „należytej staranności”. W rezultacie, na płatniku przy ocenie dochowania kryterium należytej staranności, będzie spoczywał obowiązek uwzględnienia specyfiki i charakteru działalności odbiorcy płatności, a także jego powiązania z podatnikiem.

 

4. Opinia o stosowaniu preferencji

Ustawa przewiduje zmianę zakresu przedmiotowego opinii o stosowaniu zwolnienia podatku u źródła. Zgodnie z ustawą, jeżeli łączna kwota należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p. wypłacona podatnikowi w obowiązującym u płatnika roku podatkowym przekracza kwotę, o której mowa w art. 26 ust. 2e tej ustawy, osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne będące przedsiębiorcami mogą nie pobrać podatku na podstawie właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zastosować stawkę wynikającą z takiej umowy bądź zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 3 lub art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., na podstawie obowiązującej opinii o stosowaniu preferencji, o której mowa w art. 26b tej ustawy.

Zmiana polega na rozszerzeniu zakresu zastosowania opinii o zwolnieniu podatku u źródła również na preferencje uregulowane w umowach o unikaniu podwójnego opodatkowania.

 

5. Klauzula anti-aviodance

Ustawa wprowadza klauzulę służącą przeciwdziałaniu unikania opodatkowania odnoszącą się do podatku u źródła. Zgodnie z ustawą, jeżeli doszło do wypłaty należności, która bez uzasadnionych przyczyn ekonomicznych nie została zakwalifikowana do należności wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 1 lub art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p., czyli odsetek, należności licencyjnych i dywidend, art. 26 ust. 2e tej ustawy stosuje się odpowiednio.

Zmiana polega na możliwości dokonania przez organ podatkowy reklasyfikacji należności odsetkowych, licencyjnych i dywidend, jeśli dojdzie do wypłaty tych należności bez uzasadnionych przyczyn ekonomicznych.

 

6. Kopia certyfikatu rezydencji

Ustawa wprowadza możliwość posługiwania się kopiami certyfikatu rezydencji, bez ograniczenia do usług niematerialnych i ograniczenia kwotowego. Zgodnie z ustawą, miejsce siedziby podatnika dla celów podatkowych może zostać potwierdzone kopią certyfikatu rezydencji, jeżeli informacje wynikające z przedłożonej kopii certyfikatu rezydencji nie budzą uzasadnionych wątpliwości co do zgodności ze stanem faktycznym.

Ustawa przewiduje zmianę definicji zagranicznej jednostki kontrolowanej. Zgodnie z ustawą, zakres tej definicji podlega rozszerzeniu o warunek, według którego, aby podatnik był traktowany jako zagraniczna jednostka kontrolowana, musi, wspólnie z innymi podatnikami mającymi miejsce zamieszkania albo siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bezpośrednio lub pośrednio:

1) posiadać ponad 50% udziałów w kapitale lub

2) posiadać ponad 50% praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub

3) posiadać ponad 50% prawa do uczestnictwa w zysku, lub

4) sprawować kontrolę faktyczną nad zagraniczną jednostką.

 

Tymi innymi podatnikami mającymi miejsce zamieszkania albo siedzibę lub zarząd na terytorium RP są podatnicy, którzy posiadają:

1) co najmniej 25% udziałów w kapitale lub

2) co najmniej 25% praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających, lub

3) co najmniej 25% prawa do uczestnictwa w zysku.

 

Jednocześnie ustawa przewiduje rozszerzenie katalogu przychodów pasywnych. Dodano do tego katalogu przychody z usług niematerialnych, w szczególności z tytułu usług doradczych, księgowych i innych oraz świadczeń o podobnym charakterze, a także przychody pochodzące z praw własności intelektualnej. Przekroczenie przez podatnika poziomu 33% przychodów z ww. tytułów będzie prowadzić do uznania go za zagraniczną jednostkę kontrolowaną.

 

Nadto w celu zapobiegania unikania opodatkowania przez tworzenie tzw. „spółek wydmuszek”, które z reguły dysponują dużymi aktywami, ale nie generują przychodu, wprowadzono dodatkowy warunek. Zgodnie z nim tzw. „spółkę wydmuszkę” uznaje się za zagraniczną jednostkę kontrolowaną, jeśli jej przychody pasywne z ww. tytułów są niższe niż 30% sumy wartości posiadanych:

1) udziałów (akcji) w innej spółce, ogółu praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną, tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym, instytucji wspólnego inwestowania lub innej osobie prawnej;

2) wartości nieruchomości lub ruchomości będących własnością albo współwłasnością podatnika lub używanych przez niego na podstawie umowy leasingu;

3) wartości niematerialnych i prawnych.

 

Dodatkowo tzw. „spółkę wydmuszkę” uznaje się za zagraniczną jednostkę kontrolowaną, jeśli aktywa, o których powyżej mowa, stanowią co najmniej 50% wartości jej aktywów lub dochodem takiej spółki jest 8% wartości jej aktywów.

Ustawa wprowadza nowy podatek od przerzuconych dochodów, który wynosi 19%. Celem tego podatku jest wyeliminowanie możliwości uzyskania korzyści podatkowej za pomocą spółek pośredniczących poprzez wprowadzenie podstawy opodatkowania transferu dochodów do jurysdykcji o znikomych stawkach podatkowych.

 

Zgodnie z ustawą, za przerzucone dochody uznaje się koszty poniesione bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu powiązanego w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., jeśli:

1) faktycznie zapłacony przez ten podmiot powiązany podatek dochodowy za rok, w którym otrzymał należność, w państwie jego siedziby, zarządu, zarejestrowania lub położenia jest niższy o co najmniej 25% niż kwota podatku dochodowego, który byłby od niego należny, gdyby dochody tego podmiotu zostały opodatkowane z zastosowaniem stawki 19% podstawy opodatkowania;

2) koszty te stanowiły co najmniej 50% wartości uzyskanych przez ten podmiot przychodów określonych zgodnie z przepisami o podatku dochodowym lub zgodnie z przepisami o rachunkowości.

 

Do kosztów, które uwzględnia się na potrzeby ustalenia przerzuconych dochodów, zalicza się koszty:

1) usług doradczych, badania rynku, usług reklamowych, zarządzania i kontroli,

przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz usług o podobnym charakterze,

2) wszelkiego rodzaju opłat i należności za korzystanie lub prawo do korzystania z praw lub wartości, o których mowa w art. 16b ust. 1 pkt 4–7 u.p.d.o.p.,

3) przeniesienia ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek, innych niż udzielonych przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, w tym w ramach zobowiązań wynikających z pochodnych instrumentów finansowych oraz świadczeń o podobnym charakterze,

4) finansowania dłużnego związane z uzyskaniem środków finansowych i korzystaniem z tych środków, w szczególności odsetki, opłaty, prowizje, premie, część odsetkową raty leasingowej, kary i opłaty za opóźnienie w zapłacie zobowiązań oraz koszty zabezpieczenia zobowiązań, w tym koszty pochodnych instrumentów finansowych,

5) opłat i wynagrodzeń za przeniesienie funkcji, aktywów lub ryzyk

- jeżeli suma tych kosztów poniesionych w roku podatkowym na rzecz podmiotów, w tym podmiotów niepowiązanych, stanowi co najmniej 3% sumy kosztów uzyskania przychodów poniesionych w tym roku w jakiejkolwiek formie, przy czym do ustalania sumy tych kosztów nie stosuje się art. 15c ust. 1 u.p.d.o.p.

 

Dodatkowo, by zapewnić stosowanie podatku od przerzuconych dochodów wyłącznie do sztucznych struktur, które zostały utworzone w celu uniknięcia opodatkowania zgodnie z u.p.d.o.p., ustawa rozciąga zakres zastosowania tego podatku do nierezydentów, którzy prowadzą działalność gospodarczą poprzez zakład zagraniczny położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Ustawa delimituje możliwość zaliczenia do kosztów podatkowych sztucznie wygenerowanych kosztów związanych z wypłatą świadczeń będących tzw. ukrytą dywidendą.

 

Zgodnie z ustawą, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych przez podatnika będącego spółką w związku ze świadczeniem wykonanym przez podmiot powiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. z tą spółką lub ze wspólnikiem tej spółki, jeżeli poniesienie tego kosztu stanowi tzw. ukrytą dywidendę.

 

Koszty stanowią ukrytą dywidendę, jeśli:

1) wysokość tych kosztów lub termin ich poniesienia w jakikolwiek sposób są uzależnione od osiągnięcia zysku przez podatnika lub wysokości tego zysku lub

2) racjonalnie działający podatnik nie poniósłby takich kosztów lub mógłby ponieść niższe koszty w przypadku wykonania porównywalnego świadczenia przez podmiot niepowiązany w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p. z podatnikiem, przy czym przy określaniu wysokości tych kosztów przepisy art. 11c i art. 11d tej ustawy stosuje się odpowiednio, lub

3) koszty te obejmują wynagrodzenie za prawo do korzystania z aktywów, które stanowiły własność lub współwłasność wspólnika lub podmiotu powiązanego ze wspólnikiem przed utworzeniem podatnika.

 

Wskazane w pkt 2 i pkt 3 koszty nie stosuje się, gdy suma poniesionych w roku podatkowym przez podatnika kosztów stanowiących ukrytą dywidendę na podstawie tych przepisów jest niższa niż kwota zysku brutto w rozumieniu przepisów o rachunkowości, uzyskanego w roku obrotowym, w którym koszty te zostały uwzględnione w wyniku finansowym podatnika.

Ustawa zmienia zasady opodatkowania restrukturyzacji spółek, nakładając na podatników dodatkowe restrykcje związane z wymianą udziałów, łączeniem, podziałem i wniesieniem aportu do spółek.

1. Skutki podatkowe dla podmiotu nabywającego udziały

Zgodnie z ustawą, przychodami są w szczególności:

a) w spółce nabywającej wartość rynkowa udziałów (akcji) przekazanych przez wspólnika tej spółce nabywającej przy wymianie udziałów w części przekraczającej wartość rynkową wydanych w zamian przez tę spółkę udziałów (akcji) wraz z zapłatą w gotówce, ustalona na dzień wymiany udziałów;

b) u wspólnika wartość rynkowa udziałów (akcji) przekazanych temu wspólnikowi przez spółkę nabywającą przy wymianie udziałów wraz z zapłatą w gotówce w części przekraczającej wartość rynkową otrzymanych w zamian od wspólnika udziałów (akcji), ustalona na dzień wymiany udziałów.

 

2. Skutki podatkowe dla podmiotu wnoszącego udziały

Zgodnie z ustawą, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także:

a) w przypadku połączenia spółek lub spółek niebędących osobami prawnymi albo podziału spółek ustalona na dzień poprzedzający dzień połączenia lub podziału nadwyżka wartości emisyjnej udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej, przydzielonych wspólnikowi spółki przejmowanej lub dzielonej nad wydatkami na nabycie lub objęcie odpowiednio udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej obliczonych zgodnie z art. 22 ust. 1f albo art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. albo udziałów w spółce niebędącej osobą prawną; jeżeli podział spółki następuje przez wydzielenie majątku spółki stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa, kosztem uzyskania przychodów są wydatki poniesione przez udziałowca (akcjonariusza) na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce dzielonej, ustalone w takiej proporcji, w jakiej pozostaje u tego udziałowca wartość wydzielonej z majątku spółki zorganizowanej części przedsiębiorstwa do wartości majątku spółki dzielonej bezpośrednio przed podziałem;

b) wartość rynkowa udziałów (akcji) przekazanych wspólnikowi przez spółkę nabywającą przy wymianie udziałów wraz z zapłatą w gotówce w części przekraczającej wartość rynkową otrzymanych w zamian od wspólnika udziałów (akcji), ustalona na dzień wymiany udziałów.

 

3. Nowe warunki stosowania zwolnienia w przypadku wymiany udziałów

Zgodnie z ustawą, przepis art. 12 ust. 4d u.p.d.o.p. stosuje się, jeżeli:

a) wspólnik jest podatnikiem podatku dochodowego i wnoszone przez niego udziały (akcje) stanowią wkład niepieniężny przeznaczony w całości lub w części na podwyższenie kapitału zakładowego spółki nabywającej oraz

b) zbywane przez wspólnika udziały (akcje) nie zostały nabyte lub objęte w wyniku innej transakcji wymiany udziałów albo przydzielone wcześniej w wyniku łączenia lub podziału podmiotów, oraz

c) wartość nabywanych przez wspólnika udziałów (akcji) przyjęta dla celów podatkowych jest nie wyższa niż wartość zbywanych przez tego wspólnika udziałów (akcji), jaka byłaby przyjęta dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do wymiany udziałów.

 

Zmiana wprowadza dodatkowe warunki, których spełnienie jest niezbędne, by zachować neutralność transakcji wymiany udziałów, łączenia lub podziału. Zgodnie z tymi warunkami neutralność podatkowa wystąpi tylko w przypadku pierwszej transakcji wymiany udziałów, łączenia lub podziału spółki.

 

Nadto przepis art. 12 ust. 4d u.p.d.o.p. stosuje się także w przypadku, gdy spółka nabywa udziały (akcje) od tego samego wspólnika w ramach więcej niż jednej transakcji w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy, liczonych od miesiąca, w którym nastąpiło pierwsze ich nabycie, jeżeli w wyniku tych transakcji są spełnione warunki określone w tym przepisie. W konsekwencji przenoszenie udziałów przez udziałowców mniejszościowych będzie skutkować brakiem neutralności podatkowej tej transakcji.

 

4. Skutki podatkowe w zakresie połączeń/podziałów

Zgodnie z ustawą, przychodami są w szczególności:

a) ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej przydzielonych udziałowcowi (akcjonariuszowi) spółki dzielonej, jeżeli majątek przejmowany jest na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie – majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa, przy czym przepis art. 14 ust. 2 u.p.d.o.p. stosuje się odpowiednio;

b) ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość emisyjna udziałów (akcji) spółki przejmującej lub nowo zawiązanej przydzielonych wspólnikowi spółki przejmowanej lub dzielonej w następstwie łączenia lub podziału podmiotów, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 8b u.p.d.o.p.

Zgodnie z ustawą, dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także w przypadku podziału spółek:

a) jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie także majątek pozostający w spółce, nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa – ustalona na dzień poprzedzający dzień podziału nadwyżka wartości emisyjnej udziałów (akcji) przydzielonych w spółce przejmującej lub nowo zawiązanej nad kosztami nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce dzielonej, obliczonymi zgodnie z art. 22 ust. 1f albo art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f.;

b) jeżeli podział spółki następuje przez wydzielenie, kosztem uzyskania przychodów jest wartość lub kwota wydatków poniesionych przez udziałowca (akcjonariusza) na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce dzielonej, ustalona w takiej proporcji, w jakiej pozostaje u tego udziałowca wartość wydzielanej części majątku spółki dzielonej do wartości majątku spółki dzielonej bezpośrednio przed podziałem.

Zmiana przesuwa moment powstania przychodu z tytułu przydziału udziału z dnia łączenia lub podziału na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału.

 

5. Skutki podatkowe dla spółki przejmującej

Zgodnie z ustawą, przychodami są w szczególności:

a) ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość przyjętą dla celów podatkowych składników tego majątku, nie wyższą od wartości rynkowej tych składników;

b) ustalona na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w części przewyższającej wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych udziałowcom (akcjonariuszom) spółek łączonych lub spółki dzielonej;

c) ustalona, w części odpowiadającej udziałowi spółki przejmującej w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej, na dzień poprzedzający dzień łączenia lub podziału, wartość rynkowa majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą ponad cenę nabycia udziałów (akcji) tej spółki w podmiocie przejmowanym – w przypadku, gdy spółka przejmująca posiada w kapitale zakładowym spółki przejmowanej lub dzielonej taki udział;

oraz

zgodnie z ustawą, do przychodów nie zalicza się:

a) wartości tych składników majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego otrzymanego przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną w drodze łączenia lub podziału podmiotów, które:

- spółka przejmująca przyjęła dla celów podatkowych w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu przejmowanego lub dzielonego oraz

- spółka przejmująca przypisała do działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym za pośrednictwem zagranicznego zakładu;

b) wartości tych składników majątku podmiotu przejmowanego lub dzielonego posiadającego siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, otrzymanego przez podmiot przejmujący lub nowo zawiązany w drodze transgranicznego łączenia lub podziału podmiotów, które podmiot przejmujący przyjął dla celów podatku dochodowego w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu przejmowanego lub dzielonego – w przypadku składników majątku, które podmiot przejmujący przypisał do działalności prowadzonej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym za pośrednictwem zagranicznego zakładu.

Zmiana ustanawia nowe warunki, jakie musi spełnić spółka przejmująca, aby została zachowana neutralność przejęcia majątku.

 

6. Brak neutralności podatkowej połączeń/podziałów

Zgodnie z ustawą, do przychodów nie zalicza się w przypadku połączenia lub podziału spółek, przychodu wspólnika spółki przejmowanej lub dzielonej stanowiącego wartość emisyjną udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 8ba u.p.d.o.p., jeżeli:

- udziały (akcje) w podmiocie przejmowanym lub dzielonym nie zostały nabyte lub objęte w wyniku wymiany udziałów albo przydzielone wskutek innego łączenia lub podziału podmiotów oraz

- przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych wartość udziałów (akcji) przydzielonych przez spółkę przejmującą lub nowo zawiązaną nie jest wyższa niż wartość udziałów (akcji) w spółce przejmowanej lub dzielonej, jaka byłaby przyjęta przez tego wspólnika dla celów podatkowych, gdyby nie doszło do łączenia lub podziału.

Zmiana ogranicza neutralność transakcji łączenia i podziału dla wspólnika tylko do pierwszej transakcji łączenia lub podziału.

 

7. Skutki podatkowe w zakresie wnoszenia aportów

Zgodnie z ustawą, do przychodów na gruncie u.p.d.o.p. nie zalicza się wartości, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 7 tej ustawy, jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego do spółki albo spółdzielni jest:

a) przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część oraz spółka lub spółdzielnia otrzymująca wkład, która przyjęła dla celów podatkowych składniki wchodzące w skład tego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu wnoszącego ten wkład;

oraz wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są przychody, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. – jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego jest:

b) przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część i spółka lub spółdzielnia otrzymująca wkład, która przyjęła dla celów podatkowych składniki majątku wchodzące w skład tego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu wnoszącego ten wkład.

Zmiana wprowadza nowy warunek, od którego spełnienia będzie zależeć neutralność podatkowa transakcji. Zgodnie z tym warunkiem neutralność podatkowa wystąpi, gdy podmiot nabywający przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część przyjmie je według wartości wynikającej z ksiąg podatkowych podmiotu wnoszącego te składniki.

Ustawa przewiduje opodatkowanie wykupu rzeczy ruchomych do majątku osobistego. Zgodnie z ustawą, na gruncie u.p.d.o.f., przychodami z działalności gospodarczej są przychody z odpłatnego zbycia składników będących rzeczami ruchomymi, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą lub przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej. Wykup przedmiotów leasingu do majątku osobistego będzie podlegał opodatkowaniu, jeżeli przed zbyciem zostały one wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki te zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia, nie upłynęło 6 lat.

 

Przedmiotowe zmiany będą miały wpływ na podatników, którzy korzystali z leasingu operacyjnego, planując wykup rzeczy ruchomych do majątku prywatnego. Podatnicy, którzy już wykupili bądź wykupią rzeczy ruchome do majątku prywatnego do dnia 31 grudnia 2021 r., nie będą podlegali reżymowi tego uregulowania.

Ustawa przewiduje nowe rozwiązania w zakresie skutków nielegalnego zatrudnienia oraz nieujawniania właściwym organom części wynagrodzenia ze stosunku pracy. Zgodnie z ustawą, przychodem z działalności gospodarczej są również:

1) wartość pracy osoby zatrudnionej nielegalnie w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ustalona za każdy miesiąc, w którym zostało stwierdzone nielegalne zatrudnienie, w wysokości równowartości minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym miesiącu na podstawie przepisów ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, przy czym przychód powstaje na dzień stwierdzenia nielegalnego zatrudnienia;

2) wartość przychodu pracownika, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 151 u.p.d.o.f., czyli przychody pracownika z tytułu nielegalnego zatrudnienia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz przychody pracownika w części, w jakiej pracodawca nie ujawnił ich właściwym organom państwowym.

Przy czym przychód ustala się także w przypadku, gdy wynagrodzenie z tytułu nielegalnego zatrudnienia zostało faktycznie wypłacone osobie nielegalnie zatrudnionej.

 

Jednocześnie, zgodnie z ustawą, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów:

1) wypłaconych, dokonanych lub postawionych do dyspozycji wypłat, świadczeń oraz innych należności z tytułu nielegalnego zatrudnienia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz wypłaconego pracownikowi wynagrodzenia w części, w jakiej pracodawca nie ujawnił ich właściwym organom państwowym;

2) opłaconych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składek, o których mowa w art. 16 ust. 1e ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

 

Nadto, zgodnie z ustawą, w przypadku stwierdzenia nielegalnego zatrudnienia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy lub zaniżenia podstawy wymiaru składek pracowników składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i zdrowotne, od wynagrodzenia z tytułu nielegalnego zatrudnienia oraz od części nieujawnionego wynagrodzenia, nie obciążają ubezpieczonego i opłacane są w całości z własnych środków przez płatnika składek.

 

Zmiany polegają na przypisaniu pracodawcy, za każdy miesiąc nielegalnego zatrudnienia, przychodu w wysokości równowartości minimalnego wynagrodzenia na dzień stwierdzenia nielegalnego zatrudnienia. W wyniku zmiany, pracownik nielegalnie zatrudniony oraz pracownik, który otrzymuje tylko część wynagrodzenia „pod stołem”, w przypadku ustalenia takich okoliczności, nie będzie ponosił obciążeń publicznych z tym związanych. Konsekwencje będą obciążać pracodawcę, który będzie musiał rozliczyć się z podatku dochodowego oraz w całości sfinansować składki należne od wynagrodzenia nielegalnego pracownika.

Ustawa doprecyzowuje pojęcie posiadania zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z ustawą, podatnik ma zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej między innymi, gdy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są prowadzone w sposób zorganizowany i ciągły bieżące sprawy tego podatnika na podstawie w szczególności:

1) umowy, decyzji, orzeczenia sądu lub innego dokumentu regulujących założenie lub funkcjonowanie tego podatnika, lub

2) udzielonych pełnomocnictw, lub

3) powiązań w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p.

 

Zmiana uściśla kryteria uznania zagranicznych spółek za polskich rezydentów podatkowych. Według nowego brzmienia przepisu, proces faktycznego, a nie tylko formalnego, zarządzania podatnikiem określono „prowadzeniem bieżących spraw podatnika”. Należy przez to rozumieć faktyczne podejmowanie najważniejszych decyzji zarządczych i gospodarczych, niezbędnych do funkcjonowania podatnika. W rezultacie ustalenie miejsca prowadzenia bieżących spraw podatnika, a więc wykonywania zarządu, sprowadza się do wieloaspektowej analizy służącej ustaleniu miejsca, z którego faktycznie zarządzany jest podatnik.

Ustawa przewiduje wprowadzenie nowego podatku dochodowego od osób prawnych. Celem tej regulacji jest ustanowienie minimalnej stawi CIT od przychodów osiąganych przez spółki oraz podatkowe grupy kapitałowe, które redukują swoje dochody podatkowe. Według ustawodawcy wprowadzenie nowego tzw. minimalnego podatku dochodowego powinno zwiększyć dochody budżetowe ze względu na wyeliminowanie zagranicznej luki CIT.

 

Zgodnie z ustawą, minimalny podatek dochodowy dotyczy spółek będących polskimi rezydentami podatkowymi oraz podatkowych grup kapitałowych, które w roku podatkowym:

1) poniosły stratę ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych albo

2) osiągnęły udział dochodów ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych, określony zgodnie z art. 7 ust. 1 u.p.d.o.p., w przychodach innych niż z zysków kapitałowych w wysokości nie większej niż 1%

- wynosi 10% podstawy opodatkowania.

Należy dodać, że minimalny podatek dochodowy znajdzie odpowiednie zastosowanie także do nierezydentów, którzy prowadzą działalność poprzez położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład.

 

Jednocześnie dla celów obliczenia straty oraz udziału dochodów w przychodach, o których mowa wyżej, nie uwzględnia się:

1) zaliczonych w roku podatkowym do kosztów uzyskania przychodów, w tym poprzez odpisy amortyzacyjne, kosztów wynikających z nabycia, wytworzenia lub ulepszenia środków trwałych;

2) przychodów oraz kosztów uzyskania przychodów bezpośrednio lub pośrednio związanych z tymi przychodami odpowiednio osiągniętych albo poniesionych w związku z transakcją, jeżeli:

a) cena lub sposób określenia ceny przedmiotu transakcji wynika z przepisów ustaw lub wydanych na ich podstawie aktów normatywnych oraz

b) podatnik w roku podatkowym poniósł stratę ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych z transakcji, o której mowa w lit. a, albo osiągnął udział dochodów ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych w przychodach innych niż z zysków kapitałowych wynikający z takiej transakcji w wysokości nie większej niż 1%, przy czym obliczenia straty i udziału dochodów w przychodach dokonuje się odrębnie dla transakcji tego samego rodzaju.

 

Podstawą opodatkowania w minimalnym podatku dochodowym jest suma:

1) kwoty odpowiadającej 4% wartości przychodów ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych osiągniętych przez podatnika w roku podatkowym oraz

2) poniesionych na rzecz podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. kosztów finansowania dłużnego,

3) wartości odroczonego podatku dochodowego wynikającej z ujawnienia w rozliczeniach podatkowych niepodlegającej dotychczas amortyzacji wartości niematerialnej i prawnej w zakresie, w jakim skutkuje ona zwiększeniem zysku brutto albo zmniejszeniem straty brutto, oraz

4) kosztów:

a) usług doradczych, badania rynku, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze,

b) wszelkiego rodzaju opłat i należności za korzystanie lub prawo do korzystania z wartości niematerialnych lub prawnych,

c) przeniesienia ryzyka niewypłacalności dłużnika z tytułu pożyczek, innych niż udzielonych przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe, w tym w ramach zobowiązań wynikających z pochodnych instrumentów finansowych oraz świadczeń o podobnym charakterze

- poniesionych bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. lub podmiotów mających miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju wymienionym w przepisach wydanych na podstawie art. 11j ust. 2 tej ustawy.

 

Wartościami zmniejszającymi podstawę opodatkowania minimalnego podatku dochodowego będą:

1) wartość odliczeń zmniejszających w roku podatkowym podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 18 u.p.d.o.p., z wyłączeniem pomniejszeń, o których mowa w art. 18f tej ustawy, przy czym art. 27 ust. 4a tej ustawy stosuje się odpowiednio;

2) wartość dochodów, które są uwzględniane w kalkulacji dochodu zwolnionego z podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 lub 34a (działalność w PSI) u.p.d.o.p., u podatnika, który w roku podatkowym korzysta ze zwolnień podatkowych, o których mowa w tych przepisach.

 

Ze względu na cel, któremu przyświeca minimalny podatek dochodowy, niektóre kategorie podmiotów zostały wyłączone spod zakresu opodatkowania. Należą do nich podatnicy:

1) rozpoczynający prowadzenie działalności w roku podatkowym, w którym rozpoczęli tę działalność, oraz w kolejno następujących po sobie dwóch latach podatkowych, zachodzących bezpośrednio po tym roku podatkowym;

2) będący przedsiębiorstwami finansowymi w rozumieniu art. 15c ust. 16 u.p.d.o.p.;

3) jeżeli w roku podatkowym uzyskali przychody niższe o co najmniej 30% w stosunku do przychodów uzyskanych w roku podatkowym bezpośrednio poprzedzającym ten rok podatkowy;

4) których udziałowcami, akcjonariuszami albo wspólnikami są wyłącznie osoby fizyczne i jeżeli podatnik nie posiada udziałów (akcji) w kapitale innej spółki, tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym lub w instytucji wspólnego inwestowania, ogółu praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną oraz innych praw majątkowych związanych z prawem do otrzymania świadczenia jako założyciel (fundator) lub beneficjent fundacji, trustu lub innego podmiotu albo stosunku prawnego o charakterze powierniczym;

5) jeżeli w roku podatkowym większość uzyskanych przez nich przychodów innych niż z zysków kapitałowych zostało osiągniętych w związku z:

a) eksploatacją w transporcie międzynarodowym statków morskich lub statków powietrznych,

b) wydobywaniem kopalin wymienionych w załączniku do ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, których ceny zależą bezpośrednio lub pośrednio od notowań na światowych rynkach;

6) wchodzących w skład grupy co najmniej dwóch spółek, w której jedna spółka posiada przez cały rok podatkowy bezpośrednio 75% udział odpowiednio w kapitale zakładowym, kapitale akcyjnym lub udziale kapitałowym pozostałych spółek wchodzących w skład tej grupy, jeżeli:

a) rok podatkowy spółek obejmuje ten sam okres oraz

b) obliczony za rok podatkowy, zgodnie z ust. 1 i 2, udział łącznych dochodów spółek w ich łącznych przychodach jest większy niż 1%

 

- przy czym przy ustalaniu warunków, o których mowa w lit. a i b, uwzględnia się wyłącznie spółki będące polskimi rezydentami podatkowymi. Podatnicy, o których mowa w pkt 6, przekazują do urzędu skarbowego informację o spółkach wchodzących w roku podatkowym w skład grupy, w terminie złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1 u.p.d.o.p.

 

Według założeń ustawodawcy minimalny podatek dochodowy będzie obliczany i wpłacany przez podatnika na rachunek urzędu skarbowego po zakończeniu roku podatkowego. Kwotę minimalnego podatku dochodowego podlegającą wpłacie podatnik będzie mógł odliczyć od podatku obliczonego zgodnie z art. 19 u.p.d.o.p. (klasyczny CIT) za kolejne 3 lata podatkowe następujące po roku, za który podatnik wpłacił minimalny podatek dochodowy.

Ustawa zakłada podwyższenie do 30 000 zł „kwoty wolnej” od podatku dla podatników, którzy obliczają podatek dochodowy od osób fizycznych według skali podatkowej. W konstrukcji tego podatku wysokość kwoty wolnej jest konsekwencją stosowania kwoty zmniejszającej podatek, o której mowa w pierwszym przedziale skali podatkowej.

 

Zgodnie z ustawą, podwyższona będzie kwota wolna od podatku dla wszystkich podatników do poziomu 30 000 zł, poprzez podwyższenie kwoty zmniejszającej podatek do wysokości 5100 zł (30 000 zł x 17% – 5100 zł = 0 zł). Wskutek tej zmiany według ustawodawcy podatnicy uzyskujący wynagrodzenie lub emeryturę do 2500 zł miesięcznie nie będą musieli płacić podatku, tym samym kwota zmniejszająca podatek nie będzie już miała degresywnego charakteru. Możliwość korzystania z „kwoty wolnej” dotyczy także podatników obowiązanych do samodzielnego opłacania zaliczek na podstawie art. 44 ust. 1a u.p.d.o.f.

 

Kwota wolna od podatku w wysokości 30 000 zł będzie stosowana przy obliczaniu zaliczek na podatek poprzez odliczenie od podatku kwoty w wysokości 1/12 kwoty zmniejszającej podatek.

Ustawa zakłada podwyższenie do 120 000 zł progu dochodów, po przekroczeniu którego ma zastosowanie 32% stawka podatku dochodowego od osób fizycznych. W rezultacie, do podstawy obliczenia podatku nieprzekraczającej 120 000 zł stosowana będzie stawka podatku w wysokości 17%. Dopiero do nadwyżki ponad tę kwotę podatek będzie obliczany według stawki 32%.

Ustawa zakłada zmianę podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz likwidację możliwości jej odliczenia od podatku dochodowego od osób fizycznych.

 

Zgodnie z ustawą, podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne dla przedsiębiorców, co do zasady, będą rzeczywiste dochody osiągane z prowadzonej przez nich działalności gospodarczej w miejsce stałej opłaty ryczałtowej. Dochód będzie podstawą wymiary składki dla osób opłacających podatek dochodowy na zasadach określonych: według skali podatkowej, według 19% stawki podatku i opłacających podatek dochodowy z kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Dochód ten, za rok kalendarzowy, będzie ustalany jako różnica między osiągniętymi przychodami, w rozumieniu u.p.d.o.f., a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów, w rozumieniu tej ustawy, pomniejszony o kwotę opłaconych w tym roku składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Składka na ubezpieczenie zdrowotne będzie wynosić 4,9% podstawy wymiaru składki, jednak nie mniej niż kwota odpowiadająca 9%:

1) minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu pierwszego stycznia tego roku, w przypadku składki obliczanej od miesięcznej podstawy jej wymiaru;

2) iloczynu liczby miesięcy w roku kalendarzowym podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu i minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu pierwszego stycznia tego roku, w przypadku składki obliczanej od rocznej podstawy jej wymiaru.

 

Roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne nastąpi po zakończeniu roku. W przypadku, gdy suma wpłaconych za poszczególne miesiące roku kalendarzowego składek na ubezpieczenie zdrowotne przez ubezpieczonego jest wyższa od rocznej składki na ubezpieczenie zdrowotne ustalonej od rocznej podstawy, ubezpieczonemu przysługuje zwrot kwoty stanowiącej różnicę między sumą wpłaconych za poszczególne miesiące roku kalendarzowego składek na ubezpieczenie zdrowotne a roczną składką na ubezpieczenie zdrowotne ustaloną od rocznej podstawy. Zwrot będzie następował na wniosek ubezpieczonego.

 

Jednocześnie ustawa zakłada objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym osób powołanych do pełnienia funkcji na mocy aktu powołania, które z tego tytułu pobierają wynagrodzenie. Są to m.in. członkowie zarządu, Komisji Rewizyjnej, prokurenci oraz członkowie komisji egzaminacyjnych. Podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne dla tych osób będzie kwota odpowiadająca wysokości pobieranego przez nie wynagrodzenia z tytułu powołania.

Ustawa wprowadza zachętę dla seniorów do pozostania na rynku pracy. Zgodnie z ustawą, wolne od podatku dochodowego są przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy, z umów zlecenia oraz pozarolniczej działalności gospodarczej, otrzymane przez podatnika po ukończeniu 60. roku życia w przypadku kobiety i 65. roku życia w przypadku mężczyzny, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł.

 

Uregulowanie to będzie przysługiwać pod warunkiem, że podatnik będzie podlegał z tytułu uzyskania tych przychodów ubezpieczeniom społecznym w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz, mimo nabycia uprawnienia, nie będzie otrzymywał emerytury lub renty rodzinnej lub uposażenia przysługującego w stanie spoczynku lub uposażenia rodzinnego.

Ustawa przewiduje ulgę dla podatników, którzy zatrudnieni są na podstawie stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy lub podatników osiągających przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej i otrzymują określony pułap przychodów z tego tytułu. Podkreślić należy, że nie chodzi o każdy rodzaj przychodów, a wyłącznie o przychody opodatkowane przy zastosowaniu skali podatkowej.

 

Ulga dla klasy średniej będzie przysługiwać podatnikom, którzy w roku podatkowym uzyskają przychody kwalifikowane do przychodów z ww. tytułów w wysokości mieszczącej się w przedziale od 68 412 zł do 133 692 zł (odpowiednio miesięcznie – dla celów obliczania miesięcznych zaliczek na podatek – w wysokości od 5701 zł do 11 141 zł). W kwocie tych przychodów będą również uwzględniane przychody pomniejszone o koszty ich uzyskania w wymiarze 50% z tytułu korzystania przez pracowników-twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych lub rozporządzania przez nich tymi prawami.

 

Wysokość ulgi dla klasy średniej będzie ustalana na podstawie dwóch wzorów. Wybór wzoru będzie zależał od wysokości przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy oraz uzyskanych w ciągu roku przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej:

1) w przypadku podatników, których roczne przychody wyniosą co najmniej 68 412 zł i nie przekroczą kwoty 102 588 zł, kwota ulgi będzie obliczona według wzoru:

(przychód z pracy lub z pozarolniczej działalności gospodarczej x 6,68% – 4566 zł) ÷ 0,17

2) w przypadku pracowników, których roczne przychody wyniosą co najmniej 8549 zł i nie przekroczą kwoty 11 141 zł, kwota ulgi będzie obliczona według wzoru:

(przychód z pracy lub z pozarolniczej działalności gospodarczej x (-7,35%) + 9829 zł) ÷ 0,17

 

Ulga dla klasy średniej będzie stosowana w rozliczeniu rocznym oraz przy obliczeniu zaliczek na podatek między innymi przez zakłady pracy, które będą stosować ulgę za miesiące, w których podatnik uzyska od tego zakładu pracy przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy w wysokości od 5701 zł do 11 141 zł.

 

Możliwość skorzystania z ulgi dla klasy średniej będą mieli również podatnicy, którzy sami – na podstawie art. 44 ust. 1a pkt 1 u.p.d.o.f. – są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku zaliczki na podatek według zasad określonych w art. 44 ust. 3a u.p.d.o.f.

Ustawa wprowadza zachętę prodemograficzną dla osób, które wychowują co najmniej 4 dzieci. Zgodnie z ustawą, wolne od podatku dochodowego są przychody podatnika do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85 528 zł, osiągnięte ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy, z umów zlecenia, pozarolniczej działalności gospodarczej, który w roku podatkowym w stosunku do co najmniej czworga dzieci wykonywał władzę rodzicielską, pełnił funkcję opiekuna prawnego.

 

Uregulowanie to będzie przysługiwać podatnikowi, z którym dziecko zamieszkiwało lub sprawował on funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą, a w przypadku pełnoletnich uczących się dzieci – wykonywał ciążący na nim obowiązek alimentacyjny albo sprawował funkcję rodziny zastępczej.

Ustawa zakłada zmianę regulacji normujących prawo do wspólnego opodatkowania dochodów małżonków oraz osób samotnie wychowujących dzieci. W zakresie preferencyjnego opodatkowania dochodów z tego tytułu ustawa przewiduje w szczególności:

1) przyznanie prawa do złożenia wniosku o wspólne opodatkowanie dochodów małżonków pozostających w związku małżeńskim i we wspólności majątkowej także za rok podatkowy, w którym został zawarty związek małżeński;

2) doprecyzowanie, że prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów według zasad określonych w u.p.d.o.f. przysługuje wyłącznie jednemu rodzicowi (opiekunowi prawnemu);

3) uwzględnienie w przychodach pełnoletniego dziecka przychodów zwolnionych od PIT z tytułu „ulgi na powrót”, a także utrzymanie na obecnym poziomie kryterium dochodowego, czyli kwoty 3089 zł;

4) poszerzenie prawa do wspólnego opodatkowania dochodów małżonków i osób samotnie wychowujących dzieci w stosunku do tych podatników, którzy rozliczają się na podstawie art. 30c u.p.d.o.f. lub przepisów ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszania podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;

5) przyznania prawa do wspólnego opodatkowania dochodów małżonków za rok podatkowy, w którym jeden z nich zmarł w trakcie tego roku albo zmarł po upływie roku podatkowego przed złożeniem zeznania podatkowego za ten rok.

Ustawa zakłada uchylenie przepisu, w myśl którego zryczałtowany podatek dochodowy od niektórych przychodów osób duchownych podlega obniżeniu o składki na ubezpieczenie zdrowotne. Jednocześnie ustawa wprowadza modyfikację, zgodnie z którą duchowni utracą możliwość potrącenia należnego podatku o zapłaconą składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

 

W rezultacie zaproponowana regulacja sprawi, że obciążenia duchownych opłacających zryczałtowany podatek dochodowy wzrosną o kwotę składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Zgodnie z ustawą, w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą rozliczających się na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, składka na ubezpieczenie zdrowotne będzie wynosić 9% podstawy opodatkowania, którą stanowić będzie:

1) 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa GUS, jeżeli osiągnięte przychody z działalności gospodarczej nie przekroczyły w tym okresie kwoty 60 000 zł – tzn. ok. 300 zł miesięcznie;

2) 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa GUS, jeżeli osiągnięte przychody z działalności gospodarczej przekroczyły w tym okresie kwotę 60 000 zł i nie przekroczyły kwoty 300 000 zł – tzn. ok. 500 zł miesięcznie;

3) 180% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa GUS, jeżeli osiągnięte przychody z działalności gospodarczej przekroczyły w tym okresie kwotę 300 000 zł – tzn. ok. 900 zł miesięcznie.

 

Ubezpieczony, po zakończeniu roku kalendarzowego w terminie miesiąca od upływu terminu do złożenia zeznania, tj. do 15 lutego następnego roku podatkowego, wpłaca kwotę stanowiącą różnicę między roczną składką na ubezpieczenie zdrowotne ustaloną od rocznej podstawy a sumą wpłaconych za poszczególne miesiące roku kalendarzowego składek na ubezpieczenie zdrowotne. Jednocześnie, należy odnotować, że podatnik nie będzie już mógł odliczyć od podatku zapłaconej składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Ustawa zakłada obniżenie stawek ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych dla niektórych branż. Zgodnie z ustawą, ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi:

14% przychodów ze świadczenia usług:

  • w zakresie opieki zdrowotnej (PKWiU, dział 86),
  • architektonicznych i inżynierskich; usług badań i analiz technicznych (PKWiU – dział 71),
  • w zakresie specjalistycznego projektowania (PKWiU 74.1);

 

12% przychodów ze świadczenia usług:

  1. związanych z wydawaniem:

- pakietów gier komputerowych (PKWiU ex 58.21.10.0), z wyłączeniem publikowania gier komputerowych w trybie on-line,

- pakietów oprogramowania systemowego (PKWiU 58.29.1),

- pakietów oprogramowania użytkowego (PKWiU 58.29.2),

- oprogramowania komputerowego pobieranego z Internetu (PKWiU ex 58.29.3), z wyłączeniem pobierania oprogramowania w trybie on-line,

 

  1. związanych z doradztwem w zakresie sprzętu komputerowego (PKWiU 62.02.10.0), związanych z oprogramowaniem (PKWiU ex 62.01.1), objętych grupowaniem „Oryginały oprogramowania komputerowego” (PKWiU 62.01.2), związanych z doradztwem w zakresie oprogramowania (PKWiU ex 62.02), w zakresie instalowania oprogramowania (PKWiU ex 62.09.20.0), związanych z zarządzaniem siecią i systemami informatycznymi (PKWiU 62.03.1).

 

Stawki ryczałtu zostaną obniżone dla osób wykonujących zawody medyczne, techniczne, w zakresie specjalistycznego projektowania oraz zawody związane ze świadczeniem usług w obszarze IT. Przychody z tego tytułu opodatkowane będą według stawki ryczałtu 14% i 12% niezależnie od tego, czy świadczone będą osobiście, czy też za pomocą osób zatrudnionych.

Ustawa zakłada zmiany w zakresie opodatkowania w formie karty podatkowej. Zgodnie z ustawą, stosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej będzie dotyczyło wyłącznie podatników, którzy korzystali z tej formy opodatkowania na dzień 31 grudnia 2021 r. i będą kontynuować stosowanie tej formy opodatkowania.

 

Z dniem 1 stycznia 2022 r. podatnicy stracą prawo do złożenia wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej. Nadto podatnik, który po 1 stycznia 2022 r., zachowując prawo do opodatkowania w formie karty podatkowej, zaprzestanie stosowania tej formy opodatkowania, nie będzie mógł powrócić do stosowania karty podatkowej.

 

Jednocześnie, modyfikacji podlegają zasady opodatkowania działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług w zakresie ochrony zdrowia ludzkiego lub świadczenia usług weterynaryjnych. W rezultacie, możliwość skorzystania z karty podatkowej będzie wyłączona w stosunku do lekarzy wykonujących w ramach wolnego zawodu działalność polegającą na świadczeniu usług w zakresie ochrony zdrowia ludzkiego, którzy usługi te świadczą na rzecz podmiotów takich jak np. szpitale czy przychodnie. Analogicznie wyłącznie będzie dotyczyć weterynarzy, gdy będą świadczyć usługi weterynaryjne na rzecz podmiotów gospodarczych.

Klikając „Akceptuję cookies”, zgadzasz się na przechowywanie plików cookie na swoim urządzeniu w celu usprawnienia nawigacji w witrynie, analizy korzystania z witryny i pomocy w naszych działaniach marketingowych.